Góry, galerie, foto, artykuły, aktualności górskie - Górska Gazeta Internetowa - www.gory.info

GGI - Górska Gazeta Internetowa











Szukaj w artykułach GGI:





NeoServer

WWW.COTG.GORY.INFO - serwis aktualności górskich
Górska Gazeta Internetowa

ISSN 1731-3724             



Zapomniane polskie przewodniki górskie

Dzięki dociekaniom kilku badaczy i krajoznawców można przyjąć, iż najstarszym polskim przewodnikiem górskim było objaśnienie do niemieckich litografii Karola Mattisa z Kowar i mapy (jak podaje Ryszard Kincel drukowane w Poznaniu, przyp. u Wilhelma Deckera ok.1825 r.) i złączone w formie książki o przydługawym tytule:

"Olbrzymie Góry z widokami nayznakomitszemi, porządkiem po sobie idącemi, w Dwudziestu dwóch Rycinach wystawione, wraz z Mappą, ułożone przez Karola Mattis w Szmidebergu a wyłożone na polski język przez Dr. J. Kołodziejowskiego".

Nazwa "Olbrzymie Góry", jest bezpośrednio tłumaczona od niemieckiego "Riesengebirge" i dotyczy Karkonoszy, położonych w zachodniej części Sudetów.. Jako ciekawostkę przytoczę fragment tego dziełka w oryginalnej, ówczesnej pisowni: "Jak tylko ziemia całkiem zostanie oświeconą, wzrok dostrzegacza ciekawego pada na najważniejsze punkta. Prospekt ku Czechom dla gór w pobliżu lezących bardzo jest ograniczony, jednakowoż pomiędzy ustępami ich, za użyciem perspektywy spostrzedz można w formie znacznego punktu miasto Pragę. Przeciwnie temu, zwróciwszy wzrok w stronę Śląska, prowadzac go wzdłuż nad górami Czech, dostrzegą się w Xięstwie Glacu góry zwane Heuszeyer, hohe Menze (...) a w końcu Węgierskie góry Karpaty. Dalej dostrzeże bystre oko badacza wiele znakomitych punktów w Śląsku: iako to Zotenberg, Brieg (Brzeg), Wrocław, a w Xięstwie Poznańskiem leżące miasta Wschowa i Leszno". Oczywiście wydaje się zupełnie niemożliwe, aby ze Śnieżki widoczne było wielkopolskie Leszno i Wschowa. Chociaż kto wie? Słyszałem bowiem, iż zdarza się, że z niektórych miejsc w paśmie Łysogór widać Tatry. A to przecież blisko 200 km, więcej niż z Leszna do Lądka Zdroju...

Lech Rugała